فضای خبری منطقه ما همچنان متأثر از اوضاع یمن است. اکنون پس از یک ماه از آغاز دور تازه درگیری‌ها در یمن، همه‌چیز بر تعز متمرکز شده است. ارتش یمن پس از آنکه توانست در عملیاتی گازانبری مسیر دسترسی نیروهای سعودی مستقر در تعز به سمت عدن را قطع کند، حالا در جنوب تعز حملات چندمحوره را آغاز کرده است. خبرگزاری فرانسه به نقل از منابع نظامی یمن می‌گوید انصارالله «عملاً تعز را محاصره کرده است». فریا مسلمی، پژوهشگر مؤسسه چتم هاوس اظهار می‌کند: «آن‌ها به هدف نظامی خود رسیدند؛ تعز را از عدن جدا کردند، حتی اگر هنوز شهر را کاملاً کنترل نکرده باشند».
چرا تعز مهم است؟
تعز فراتر از یک شهر است. این شهر را باید دروازه ورود به عدن برشمرد. در صورتی که انصارالله موفق شود تعز را آزاد کند، تنها استانی که میان او و عدن باقی می‌ماند، لحج خواهد بود.
این شهر گلوگاه ارتباط شمال و جنوب است. تعز میان مناطق تحت کنترل انصارالله در شمال و نیروهای مورد حمایت عربستان در جنوب قرار دارد و نقطه تقسیم دو طرف است. قطع جاده تعز-عدن به انصارالله اجازه می‌دهد نیروهای جنوبی طرفدار عربستان را منزوی و تقسیم کند.
تعز عمق راهبردی ساحل غربی است. پیشروی‌های اخیر انصارالله در ساحل غربی (المخا، اطراف باب‌المندب) به یک پایگاه داخلی محکم نیاز دارد. کنترل تعز و کوه‌های اطراف آن می‌تواند دستاوردهای ساحلی را حفظ کند و تهدید علیه مسیر کشتیرانی باب‌المندب را افزایش دهد.
علاوه بر این، تعز اهمیت سیاسی و نمادین دارد. این شهر از استان‌های پرجمعیت و فرهنگی یمن است و مدت‌ها به‌عنوان سنگر مخالفت با گسترش انصارالله شناخته می‌شد. کنترل آن بر روحیه دو طرف تأثیر بزرگی خواهد داشت.
برنامه سعودی‌ها و اماراتی‌ها و موانع آن
پیش از هرچیز باید گفت آمریکا در پشت صحنه فشار می‌آورد. گاردین گزارش داده کاخ‌سفید به‌طور محرمانه به ریاض و ابوظبی فشار می‌آورد تا اختلافات خود را در یمن کنار بگذارند و یک فرماندهی نظامی مشترک تشکیل دهند و نیروهای جنوبی مورد حمایت امارات (مانند العمالقه) را برای مقابله با انصارالله بسیج کنند. آمریکا حتی پیشنهاد کمک اطلاعاتی رژیم صهیونیستی و استفاده از شرکت‌های امنیتی خصوصی اسرائیلی را مطرح کرده است. باوجود این، سی‌ان‌ان پیش از این اعلام کرده حدود ۱۰۰ مستشار ارشد آمریکایی در ریاض و ابوظبی بر مدیریت جنگ نظارت دارند.
اعلام «جنگ تمام‌عیار» ائتلاف جنوب هم بیشتر یک ژست است. در ۴ اکتبر، رشاد العلیمی، رئیس شورای ریاستی یمن - که اکنون حتی خانه خود را هم در اختیار انصارالله می‌بیند - آغاز «عملیات نظامی تمام‌عیار» برای بازپس‌گیری تمام مناطق تحت کنترل انصارالله را اعلام کرد. اما این اعلام پس از محاصره تعز توسط انصارالله صورت گرفت، نه پیش از آن. حمایت اصلی عربستان از دولت یمن همچنان عملیات هوایی بوده و نبرد زمینی بر عهده نیروهای نیابتی آن‌ها در یمن است. مشکل اینجاست که نیروهای یمنی مورد حمایت عربستان در نبردهای قبلی تمایل به «فروپاشی ناگهانی» نشان داده‌اند و سقوط المخا نمونه آن است. با همه این اوصاف در ۴۸ ساعت گذشته عربستان توانسته بیش از ۱۰۰هزار شورشی را برای بازپس‌گیری مناطق آزاد شده در ساحل باب‌المندب بسیج کند. این ارتش ناگهانی توانسته حتی بخش‌هایی را هم پس بگیرد. ویدئوهای منتشر شده از میدان نشان می‌دهد مزدوران سعودی با خودروهای زرهی، رزمنده‌های یمنی را زیر می‌گیرند یا آن‌ها را به رگبار می‌بندند. هرچند این پیشروی‌ها اندک گزارش شده و به نظر می‌رسد بیشتر با هدف تزریق روحیه به شورشیان است.
یمن تمام عربستان را منطقه پرواز ممنوع اعلام کرده است
اما در مقابل این به‌اصطلاح عملیات گسترده شورشیان مورد حمایت عربستان و امارات، انصارالله دامنه درگیری‌ها را افزایش داد. واکنش انصارالله تنها محدود به میدان نبرد نبوده است. انصارالله به‌صراحت تمام، عربستان را منطقه پرواز ممنوع اعلام کرده و به‌طور مستمر اهداف راهبردی داخل خاک عربستان را هدف قرار می‌دهد.
یحیی سریع، سخنگوی نظامی انصارالله اعلام کرد این گروه با موشک و پهپاد به تأسیسات آرامکو در ریاض و خریص حمله کرده و آن را «پاسخ» به حملات هوایی ائتلاف سعودی توصیف کرده و مدعی شده «هر دو عملیات با موفقیت انجام شد و آتش‌سوزی ایجاد کرد». انصارالله پیش‌تر نیز با موشک زمین‌به‌هوا جنگنده‌های اف-۱۵عربستان را مجبور به ترک آسمان تعز کرده بود.
معنای راهبردی این اقدامات روشن است: انصارالله به عربستان پیام می‌دهد اگر فشار نظامی ادامه یابد، صادرات نفت و زیرساخت‌های انرژی هزینه مستقیمی خواهند پرداخت. انصارالله ثابت کرده توانایی هدف قرار دادن اهداف عمقی در عربستان را دارد و خط لوله شرق-غرب عربستان (که میادین نفتی شرق را به بندر ینبع در دریای سرخ متصل می‌کند) نیز پیش‌تر به‌دلیل حملات پهپادی متوقف شده بود.
با این نگاه به‌نظر می‌رسد آنچه عربستان و امارات با شعار بازپس‌گیری مناطق از یمن مطرح می‌کنند، چندان توفیقی در پی نداشته باشد، چرا که انصارالله و ارتش یمن برای آزادی می‌جنگند و امارات و سعودی برای اشغال.
خبرنگار: نیک‌پندار
نظر شما